Mardin Bienali, Hakan Irmak ve Çelenk Bafra’nın açılış konuşmalarıyla beraber 7’nci kez kapılarını araladı. Mardin’in yerlisi olan ve bölgede geniş bir kitle tarafından tanınan Irmak, bu organizasyonu 2010 senesinden bu yana Mardin Sinema Derneği çatısı altında Döne Otyam ile birlikte hayata geçiriyor.
Mardin Bienali Nerede ve Nasıl Gerçekleşiyor?
Sakıp Sabancı Mardin Kent Müzesi’nde (SSMKM) gerçekleştirilen törende söz alan Hakan Irmak, bienalin doğduğu coğrafyadan güç alan ve onunla bütünleşen bir yapıya sahip olduğunu ifade etti. Etkinliğin tüm güçlüklere rağmen kolektif bir çabayla sürdürülen bağımsız bir sanat hamlesi olduğunu belirten Irmak, Mardin’in sadece bir arka plan değil, bienalin “yaşayan ortağı” olduğunun önemle üzerinde durdu.
GÖKzemin Kavramı Ne Anlama Geliyor?
Bu seneki organizasyonun ana teması ‘GÖKzemin’ olarak belirlendi. Küratör Çelenk Bafra, bu başlığı şu sözlerle detaylandırıyor: “Gökle yer arasında bir düşünce ve duygu hattı kurma arzusuyla ortaya çıktı. Bienalin adı bile ufku ikiye ayıran gökle yeri bir araya getiriyor. Belki de bugün en çok ihtiyaç duyduğumuz şey birbirine karşıt gibi görünen dünyaları ve fikirleri bir arada hayal etmeye çalışmak ve bunlar arasında yeni geçitler açabilmek.” Bafra, Mardin ile özdeşleşen Aristoteles ve Attar’ın ‘kuş’ sembollerini kavramsal çerçevesinin merkezine yerleştiriyor.
Bienal Hangi Mekânlara Yayılıyor?
Bafra’nın vizyonuyla bu yıl bienal, Yukarı Mardin’in sınırlarını aşarak kentin geneline yayılan bir keşif rotasına dönüştü. Sanat eserleri sadece galerilerde değil; mimari, tarih ve doğanın iç içe geçtiği alanlarda halkla buluşuyor. Küratör, bu tercihi “Sanat, nesnelerin sergilenmesinden ziyade bir keşif ve karşılaşma hâli olarak kurgulanıyor” diyerek açıklıyor. Bu kapsamda etkinlik rotası ilk kez Dara Antik Kenti, Deyrulzafaran Manastırı ve Kızıltepe Ateş Beyler Hamamı’nı kapsayacak şekilde genişletildi. Ayrıca Yukarı Mardin’de Kervansaray ve Marangozlar Kahvesi de önemli eserlere ev sahipliği yapıyor.
Katılımcı Sanatçılar Kimler ve Neler Sergileniyor?
Organizasyona Türkiye ve dünyanın 20 farklı ülkesinden toplam 42 sanatçı ve sanatçı grubu katılım sağlıyor. Disiplinlerarası bir çeşitlilik sunan sergide; heykel, resim, video, fotoğraf, enstalasyon, ses ve performans çalışmaları yer alıyor. Dara Antik Kenti’ndeki ‘Zindan’ adlı devasa sarnıçta, Alper Aydın’ın altı parçaya bölerek aşağı indirdiği, yılan tarafından yutulan bir meleği tasvir eden heykeli sergileniyor. Bu etkileyici atmosferi Selçuk Artut’un ses ve hareket odaklı yerleştirmesi tamamlıyor.
Süryani Ortodoks dünyasının merkezlerinden Deyrulzafaran Manastırı’nda ise dikkat çekici eserler mevcut. Vahap Avşar’ın arıların yuva yaptığı leopar formundaki kovanları, Isaac Chong Wai’nin hapishane demirlerinden yaptığı tekne heykeli ve Canan Dağdelen’in ayna kubbeleri avluda ziyaretçileri karşılıyor. İç mekânlarda ise Maro Michalakakos ve Pelin Kırca’nın çalışmaları görülebiliyor.
Bienalin Diğer Duraklarında Neler Var?
Kızıltepe’deki Ateş Beyler Hamamı’nda Bawer Doğanay’ın zanaatı sanatla harmanlayan işleri öne çıkıyor. Hamamın soyunmalık bölümünde Gazze Bienali İnisiyatifi ile bir dayanışma alanı oluşturulurken, ılıklık kısmında Carlos Aires’in müzede tango yapan polisleri konu alan ironik videosu sergileniyor. Hilal Can, Gözde İlkin ve Bi Acayip Hâne’nin yerleştirmeleri de hamamın dokusuyla uyum sağlıyor.
Şehrin diğer noktalarından Marangozlar Kahvesi’nde Mehtap Baydu’nun kamusal alan çalışması, Kervansaray’da ise Esmeralda Kosmatopoulos’un tekstil enstalasyonu dikkat çekiyor. Müze galerilerinde Hüseyin Aksoy gibi sanatçıların işleri, geçmişle günümüzü kıyaslayan kolektif bir ruhu yansıtıyor.
Bienal Ne Zamana Kadar Sürecek?
Hakan Irmak’tan alınan bilgilere göre, resmi rotanın haricinde bienale paralel olarak kentte tam 42 farklı sergi daha gerçekleştiriliyor. Detaylı bilgilere aciksergi.com adresi üzerinden ulaşılabiliyor. Sanat şenliği havasında geçen 7. Mardin Bienali, 21 Haziran tarihine kadar ziyaret edilebilir.
