Özel hastanelerin acil servislerinde talep edilen yüksek ücretler, sosyal medyada paylaşılan bir video ile yeniden tartışma konusu oldu. 39 derece ateşle hastaneye giden bir vatandaşın, “39 ateşle geldik. Bakın acile. 39 ateşle muayene ücretimiz 8.000 TL dediler. Böyle bir şey olabilir mi? Yazıklar olsun. Vicdanınız kalmamış.” sözleriyle isyan etmesi üzerine, Hasta Hakları Aktivistleri Derneği Başkanı Orhan Demir konuyu detaylarıyla ele aldı.
Yüksek Ateş Acil Vaka Sayılır mı?
Yüksek ateş şikayetiyle hastaneye başvuran hastaların durumuna açıklık getiren Orhan Demir, ateş sınırlarına dikkat çekerek şu ifadeleri kullandı: “38 derece üstü ateş varsa ve aynı zamanda hastanın yakınması ve şikayeti varsa sağlık kuruluşları bu hastayı acil olarak değerlendirilir. 39 ve üstü ateşi var ama hiçbir yakınması olmasa bile yine acil olarak değerlendirilir.”
Hastalardaki ateşin kaynağının tespiti için yapılan tetkiklerin de ücretlendirmeyi etkilediğini belirten Demir, “Bir veya birden fazla tetkik yapılır. Eğer bir teknik yapılmışsa hastaya, sebep ortaya çıkarılmışsa o yeşil alan hastasıdır. Ama birden fazla tetkikle hastanın şikayetinin sebepleri ortaya çıkarılmışsa o hasta sarı alan hastasıdır. Her koşulda hastaya tıbbi müdahale yapıldığı için müşahede altına alındığı için hastadan herhangi bir ilave ücret talep edilemez. Genel mevzuat bunu ifade ediyor.” dedi.
Tıbbi Müdahale Yapıldıysa Ücret Alınmıyor
Habertürk TV‘ye açıklamalarda bulunan Hasta Hakları Aktivistleri Derneği Başkanı Orhan Demir, Sağlık Bakanlığı ile Sosyal Güvenlik Kurumu arasındaki resmi yazışmalara dayandırarak acil vaka kriterlerini sıraladı. Buna göre; ani gelişen hastalıklar, kazalar, yaralanmalar, hastaneye yatış yapılması, müşahede süreci, başka bir kuruma sevk veya başka kurumdan sevkli gelinmesi durumları acil vaka olarak kabul ediliyor.
Tıbbi müdahalenin kapsamını geniş bir perspektifle açıklayan Demir, şu bilgileri paylaştı: “Ateşini düşürmek için koltuk altına yapmış olduğunuz soğuk tampon da tıbbi müdahaledir. Solunum ve dolaşım yolunu desteklemek için yapmış olduğunuz herhangi bir girişim de tıbbi müdahaledir. Yakınmalı ağrısını gidermek için yaptığınız bir ağrı kesici enjeksiyon da tıbbi müdahaledir. Eğer tıbbi müdahale yapıldıysa bu acildir ve mevzuata göre ücret alınmaması gerekiyor.”
Poliklinik Kaydı ve Ücret Farkı
Bir hastanın özel hastaneye acil girişinden girmesinin her zaman acil vaka sayılmayacağını söyleyen Demir, bu kararın doktor tarafından ateş ölçümü, oksijen seviyesi ve kan tahlili gibi bilimsel verilerle verildiğini vurguladı. Eğer hasta acil değilse “yeşil alan” hastası olarak tanımlanıyor. Bu noktada hastaya, “Senin acil durumun yok. Sen polikliniğe git.” denilmesine rağmen hasta, “Hayır kardeşim ben buraya gelmişken tedavi hizmetini almak istiyorum” şeklinde ısrar ederse, hastane poliklinik kaydı açıyor ve hasta poliklinik ücretine tabi tutuluyor.
Aciliyet Ne Zaman Sona Erer?
SUT (Sağlık Uygulama Tebliği) kurallarına göre, 24 saat içinde müdahale edilmediği takdirde hayatı veya vücut bütünlüğünü kaybetme riski taşıyan kişiler acil hasta sayılıyor. Bu risk faktörü ortadan kalkana kadar hastadan ücret talep edilemiyor. Ücretlendirme ancak acil durumun sona erdiğinin hastaya bildirilmesi ve onayının alınmasıyla başlayabiliyor.
Örnek bir senaryo üzerinden durumu anlatan Orhan Demir, bilincini yitirerek en yakın özel hastaneye kaldırılan, ameliyat edilen ve 9 10 gün yoğun bakımda kalan bir hastanın durumu stabil hale geldikten sonra hemen form imzalatılmasının hatalı olduğunu ifade etti. Tıbbi açıdan hastanede kalması gereken hastaya “Acil halin sona ermesine ilişkin bilgi formu” imzalatılmasının yanlış olduğunu savundu.
Demir, bu tür uygulama ve belgelerin Türkiye Cumhuriyeti anayasasına, sosyal devlet ilkelerine ve sosyal güvenlik hukukuna aykırı olduğunu belirterek sözlerini noktaladı.
