Günümüzün modern yaşam koşulları, pek çok kadının anne olma hayallerini daha ileri yaşlara ertelemesine sebep oluyor. Fakat yaşın ilerlemesiyle beraber, kadın üreme sağlığının temel yapı taşlarından biri sayılan yumurtalık (over) rezervinde azalmalar meydana geliyor. Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Prof. Dr. Murat Ekin, çocuk sahibi olma planlarını erteleyen kadınları yakından ilgilendiren önemli veriler paylaştı. Düşük yumurtalık rezervi sorununun son yıllarda ciddi bir artış kaydettiğini ifade eden Ekin, beslenme alışkanlıkları ve yaşam tarzının doğurganlık üzerindeki belirleyici gücüne vurgu yaptı.
Yumurtalık Rezervi ve Yaş Arasındaki Kritik Bağ
Yumurtalık rezervinin, yumurtalıklarda bulunan toplam üreme hücresi miktarını tanımladığını kaydeden Prof. Dr. Ekin, “Bu rezervi belirleyen en temel unsur yaştır. 20’li ve 30’lu yaşlar rezervin en yüksek olduğu dönemlerdir; 30 yaşından itibaren azalma başlar ve 35 yaşından sonra bu düşüş ivme kazanır” dedi. Son dönemde gerçekleştirilen bilimsel çalışmaların bu alanda çarpıcı sonuçlar sunduğunu dile getiren Prof. Dr. Ekin, “Düşük over rezervi neredeyse her 4 kadından birinde karşımıza çıkabiliyor” ifadelerini kullandı.
Genetik Faktörler ve Diğer Risk Grupları
Yumurtalık kapasitesinde genetik mirasın da hayati bir rol üstlendiğini hatırlatan Prof. Dr. Ekin, “Ailesinde erken menopoz öyküsü bulunan kadınların çok daha dikkatli hareket etmesi gerekiyor” uyarısında bulundu. Bunun yanı sıra; endometriozis, daha önce geçirilmiş yumurtalık operasyonları, kemoterapi ve radyoterapi gibi tıbbi süreçlerin de riski artırdığını belirtti. Günümüzde evlilik yaşının yükselmesi ve ebeveynlik planlarının ötelenmesinin bu süreci daha kritik bir boyuta taşıdığını sözlerine ekledi.
Sağlıklı Yaşam Alışkanlıklarıyla Üreme Sağlığını Koruyun
Yumurtalık sağlığını muhafaza etmek için yaşam biçiminin büyük önem taşıdığını söyleyen Prof. Dr. Ekin, “Stresten kaçınmak, kaliteli uyku düzeni ve ideal vücut ağırlığının korunması bu süreçte kilit rol oynar” dedi. Haftada en az 2-2,5 saat egzersiz yapılmasının önemine değinen Prof. Dr. Ekin, “Beden kitle indeksinin 25’in altında olması yumurtalık fonksiyonlarını destekler” şeklinde konuştu. Ayrıca sigara, alkol ve kimyasal içerikli toksinlerden uzak durulması gerektiğinin altını çizdi.
Beslenme Düzeni ve Modern Tedavi Yöntemleri
Beslenmenin yumurtalık sağlığı üzerindeki etkilerine dikkat çeken Prof. Dr. Ekin, “Fast food tarzı gıdalardan ve yüksek glisemik indeksi olan yiyeceklerden sakınılmalı, Akdeniz tipi beslenme modeli benimsenmelidir” tavsiyesinde bulundu. Badem, ceviz, avokado gibi besinlerin yanı sıra A, C, D ve E vitaminlerinin kritik önemde olduğunu ifade eden Prof. Dr. Ekin, “Omega-3, çinko ve selenyum gibi takviyeler de bu süreçte oldukça faydalıdır. Yumurtalık rezervi düzenli kontrollerle takip edilmesi gerekir. AMH testi ve ultrason ile yumurtalık rezervini değerlendirebiliyoruz. Rezervin azaldığı durumlarda farklı tedavi seçeneklerinin devreye girebiliyor. Gerekli durumlarda yumurta dondurma ya da bazı destek tedavilerle hastalarımıza alternatifler sunabiliyoruz” açıklamasını yaptı.
Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Prof. Dr. Murat Ekin, doğurganlığı doğrudan etkileyen yumurtalık rezervi düşüklüğüne dair uyarılarını yinelerken; her dört kadından birinde görülen bu tablonun 35 yaşından itibaren hızlandığını, ancak Akdeniz tipi beslenme, ideal kilo ve stresten uzak bir yaşamla üreme potansiyelinin korunabileceğini belirtti.
