Yere düşürdüğünüz bir yiyeceği, “5 saniye geçmeden aldım, bir şey olmaz” diyerek hemen ağzınıza mı atarsınız yoksa doğrudan çöp kutusuna mı gönderirsiniz? Pek çok kişi, bu yaygın taktiği uygulayarak yere düşen gıdaları tüketmeye devam ediyor. Ancak bu alışkanlığı sürdürenlerin gözden kaçırdığı büyük bir tehlike var: Tüketilen şey sadece yiyecek değil, aynı zamanda bakteri ve mikroplar olabilir. Imperial College London bünyesinde aşı immünolojisi profesörü olarak görev yapan John Tregoning tarafından gerçekleştirilen çalışmalar, bakterilerin yiyeceklere geçmek için saniyelerce beklemediğini açıkça ortaya koyuyor.
Bakteriler Neredeyse Anında Bulaşabiliyor
Yapılan bilimsel araştırmada; ekmek, karpuz ve jelibon gibi birbirinden farklı yapıdaki gıdalar; fayans, çelik, ahşap ve halı gibi çeşitli yüzeylere bırakıldı. Elde edilen sonuçlar, bakteri transferinin temas gerçekleştiği anda başladığını kanıtladı. Özellikle karpuz gibi nem oranı yüksek gıdaların fayans veya çelik gibi sert yüzeylere düştüğü senaryolarda, bakteri geçişinin en yüksek seviyede olduğu gözlemlendi. Yiyeceğin ıslak veya nemli olması, mikroorganizmaların yüzeyden besine transfer olmasını ciddi oranda kolaylaştırıyor.
Yüzeyde Saatlerce Kalabiliyor
Konuyla ilgili yürütülen bir başka çalışmada ise kirli yüzeylere bırakılan bakterilerin, saatler sonra bile gıdaya bulaşma yeteneğini koruduğu belirlendi. Uzmanlar, bazı bakteri türlerinin yüzeylerde yaklaşık 24 saat boyunca bulaşma riski taşıyabileceğine karşı uyarılarda bulunuyor. Bu durum, zeminin çıplak gözle temiz görünmesinin orada bakteri bulunmadığı anlamına gelmediğini gösteriyor. Özellikle evcil hayvanların dışarıdan getirebileceği kirler, yiyeceğin düştüğü alanlardaki risk faktörünü daha da artırabiliyor.
Suyla Durulamak Yeterli Olmayabilir
Yere düşen bir besini hızlıca suyun altına tutmanın tam hijyen sağladığını düşünmek de bir başka yanılgı. Bakteriler gıda yüzeyine çok kısa bir sürede tutunabildiği için yalnızca suyla yıkamak, yiyeceği mikroplardan tamamen arındırmayı garanti etmiyor. Araştırmaların ortak kanaati, “5 saniye kuralının” gıda güvenliği açısından geçerli ve güvenilir bir yöntem olmadığı yönünde.
Hiç hayatınızda bu kuralı uygulayarak yere düşen bir şeyi yediniz mi? Çoğumuz bu cümleyi en az bir kez duymuş veya uygulamışızdır. Ancak son araştırmalarla yeniden gündeme gelen bu konu, ezberleri bozacak veriler sunuyor. Özellikle enfeksiyonlara karşı hassas bünyeye sahip bireyler için, yere temas eden yiyecekleri tüketmemek en sağlıklı tercih olarak öne çıkıyor.
