Beyoğlu’nda aynı gece için beş farklı tiyatro ekibine kiralanan sahne, ekipleri kapıda karşı karşıya getiriyor. Her topluluk sahnenin kendisine ait olduğunu savununca ortaya çıkan karmaşa, Ondokuzotuz’un “İki Kapılı?” oyununda komik bir ortaklığa dönüşüyor.
Beş ekibin buluştuğu sahne
Kumbaracı50’nin mesai sonrası oyunculuk grubu Ondokuzotuz, “İki Kapılı?” ile seyirci karşısına çıkıyor. Yönetmen Gülhan Kadim, oyuncu ve tasarımcı Efe Arslan ile oyuncu Ayşen Şahin, aynı geceyi paylaşmak zorunda kalan tiyatrocuları, sahnenin ortasındaki kolonu ve işten kalan zamanda tiyatro yapmayı anlattı.
Kumbaracı50’de sahnelenen oyun, mekânın kendi hikâyesine de gönderme yapıyor. Gülhan Kadim, Ondokuzotuz atölyelerinde bir araya gelen katılımcıların “bambaşka altyapılarla, bambaşka işlerinden çıkıp geliyor ve hiç tanımadıkları insanlarla bir yola çıkıyor” olmasının oyunun ruhunu oluşturduğunu söylüyor. Farklılıklar, sahnede ortak bir üretime dönüşüyor.
“İki Kapılı Ev”den “İki Kapılı?”ya
Oyunun çıkışında Cem Uslu’nun, Pedro Calderón de la Barca’nın bir metninden hareketle oyun kurmaya çalışan bir clown topluluğunu anlattığı ve Ekip Tiyatrosu’nda “İki Kapılı Ev” adıyla sahnelediği çalışma bulunuyor. Kadim, Uslu’dan izin alarak aynı fikirden yola çıkmış; ancak hikâyeyi farklı bir zemine taşımış: “Kumbaracı50’nin aynı geceyi 5 farklı ekibe kiralayıp kayıplara karışması ve herkesin o gece kendi oyununu sahnelemek için duyduğu arzu çıkış noktası oldu.”
Beş ayrı tiyatro yaklaşımının çatışması, oynanmaya çalışılan metni de sürekli kesintiye uğratıyor. Kadim, yardımcı yönetmen Ceyda Akel’le birlikte yapıyı kurarken seyircinin asıl metinden çok, çatışmaların doğurduğu kargaşayı izlemesini hedeflemiş. Bu yeni yorumla oyunun adına soru işareti eklenmiş ve “İki Kapılı?” ortaya çıkmış.
Kaosun içindeki matematik
Dokuz oyuncu, kapılar ve birbirine giren ekipler üzerine kurulu oyunda Kadim, önce karmaşa komedisinin işleyişini çözmüş: Oyun hangi noktada bölünecek, hangi çatışma kullanılacak, karakterler farklı tiyatro anlayışlarıyla nasıl yorumlanacak? “Kaos içindeki düzeni seviyorum” diyen Kadim, durum komedisinde milimetrik zamanlamanın belirleyici olduğunu vurguluyor: “Doğru zaman, doğru ton, doğru kelime ya da cümle hepsi birlikte güldürüyü besler.” Ekibin yaratıcılığının süreci kolaylaştırdığını, birlikte üretmenin Kumbaracı50’nin “hamurunda” olduğunu belirtiyor.
Herkesin çizebileceği bir ev
Oyunun görsel tasarımını, sahnede de yer alan Efe Arslan üstleniyor. Dekor ve kostüm tasarımının yanı sıra ışık tasarımında da imzası bulunan Arslan, beş ekibin seyirci tarafından kolayca ayırt edilebilmesi için bilinçli biçimde stereotipik kodlardan yararlanmış. Ona göre bu yalınlık, “birer karakter maskına” dönüşüyor.
Mesai sonrası sahne
Oyunculardan Ayşen Şahin de sahneye mesai sonrasında geliyor. Ondokuzotuz’la çalışmaya başladığında 44, ilk kez sahneye çıktığında 45 yaşında olduğunu söyleyen Şahin, bugün 47 yaşında: “Şimdi tiyatrolar sitesinde fotoğrafımın altında ‘oyuncu’ yazıyor. 47 yaşındayım” diyor.
“İki Kapılı?”, 21 Kasım Cumartesi saat 20.30’da Kumbaracı50’de izleyiciyle buluşacak.
