Türkiye İstatistik Kurumu tarafından paylaşılan 2025 yılına ait “Türkiye Sağlık Araştırması” verileri, toplumun sağlık profilindeki önemli değişimleri gözler önüne serdi. TÜİK verilerine göre, vücut kütle indeksi temel alınarak yapılan değerlendirmede, 15 yaş ve üzerindeki obez bireylerin oranı 2022’deki yüzde 20,2 seviyesinden 2025 yılında yüzde 21,8‘e yükseldi.
Cinsiyete Göre Obezite ve Fiziksel Aktivite Durumu
2025 yılına ait cinsiyet bazlı veriler incelendiğinde; kadın nüfusun yüzde 24,8‘inin obez, yüzde 32,2‘sinin ise obez öncesi kategorisinde yer aldığı belirlendi. Erkeklerde ise bu rakamlar yüzde 18,7 obez ve yüzde 43,1 obez öncesi olarak kayıtlara geçti.
Fiziksel hareketlilik konusunda ise olumlu bir kıpırdanma gözlendi. 2022 yılında yüzde 85,3 olan aktivite yapmayan erkeklerin oranı 2025’te yüzde 83,5‘e indi. Kadınlarda ise bu oran yüzde 92,7‘den yüzde 89,7‘ye geriledi. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) yetişkin bireyler için haftalık en az 150 dakika orta düzeyde aerobik egzersiz tavsiye ederken; 2025 verileri haftada 150 ile 300 dakika arası spor yapanların oranının erkeklerde yüzde 4,1, kadınlarda ise yüzde 2,7 olduğunu gösterdi.
Fiziksel Zorluklar ve Hareket Kısıtlılığı
Bireylerin fiziksel işlevlerini yerine getirirken yaşadıkları güçlükler araştırıldığında, en yaygın problemin merdiven çıkma ve inme olduğu görüldü. Bu alanda zorluk çekenlerin oranı kadınlarda yüzde 8,3, erkeklerde ise yüzde 3,7 olarak belirlendi. Diğer bulgular ise şöyle sıralandı:
- Öğrenme veya hatırlama güçlüğü: Kadınlarda yüzde 5,4, erkeklerde yüzde 2,8.
- Yürüme zorluğu: Kadınlarda yüzde 5,6, erkeklerde yüzde 2,8.
Çocuk Sağlığında Enfeksiyon Riski Ön Planda
Çocukların son 6 ay içindeki sağlık durumları analiz edildiğinde, 0-6 yaş grubunda 2025 yılında en sık rastlanan rahatsızlık yüzde 28,5 ile üst solunum yolu enfeksiyonu oldu. Bu hastalığı yüzde 24 ile ishal ve yüzde 5,2 ile alt solunum yolu enfeksiyonları takip etti.
7-14 yaş aralığındaki çocuklarda da yüzde 24,6 ile üst solunum yolu enfeksiyonu zirvede yer alırken; ardından yüzde 16,4 ile ishal ve yüzde 8,2 ile ağız ve diş sağlığı problemleri geldi.
Yetişkinlerde Kronik Hastalıklar ve Bağımlılık Oranları
15 yaş ve üstü bireylerin son 12 ay içindeki hastalık tablosuna bakıldığında, bel bölgesi sorunlarının 2022’deki yüzde 24,6‘lık seviyesini koruyarak 2025’te yüzde 24,3 ile yine en büyük sorun olduğu anlaşıldı. Listede öne çıkan diğer sağlık sorunları ise şunlar:
- Hipertansiyon: yüzde 16,9
- Boyun bölgesi problemleri: yüzde 16,7
- Şeker hastalığı: yüzde 11,9
- Yüksek kan lipidleri: yüzde 10,1
Tütün ve Alkol Tüketimi Yükselişte
Her gün tütün ürünü kullanan 15 yaş ve üzeri kişilerin oranı 2022 yılında yüzde 28,3 iken, 2025 yılında yüzde 30,1‘e çıktı. Bu gruptaki erkeklerin oranı yüzde 42,9, kadınların oranı ise yüzde 17,5 olarak saptandı. Tütün kullanmayanların oranı ise 2022’deki yüzde 68 seviyesinden 2025’te yüzde 66,8‘e düştü.
Alkol kullanımı verilerinde de artış gözlendi. 2022’de yüzde 12,1 olan alkol kullanan bireylerin oranı 2025’te yüzde 12,6 oldu. Erkeklerde bu oran yüzde 18,7, kadınlarda ise yüzde 6,6 olarak ölçüldü. Alkol kullanmayanların oranı ise yüzde 87,9‘dan yüzde 87,4‘e geriledi.
Kadın Sağlığı ve Mamografi Taramaları
Kadın sağlığına yönelik taramalarda ise artış dikkat çekti. 40 yaş ve üstü kadınlarda son bir yıl içinde mamografi yaptıranların oranı 2022’de yüzde 10,8 iken, 2025 yılında yüzde 16,7‘ye ulaştı. Öte yandan, aynı yaş grubundaki kadınların yüzde 42,4‘ünün hayatı boyunca hiç mamografi çektirmediği belirlendi. Kaynak: DHA
