Polonya’nın kuzeybatı topraklarında yürütülen titiz araştırmalar sonucunda, asırlardır toprağın altında gizlenen muazzam bir yerleşim yeri gün yüzüne çıkarıldı. Relicta Vakfı bünyesindeki uzmanlar, adeta iğneyle kuyu kazarak ulaştıkları bu keşifle tarih biliminde yeni bir sayfa açıyor. 700 yıldır kayıp olan bu yerleşimin haritaya yeniden eklenmesi, bölgeyi tarih meraklılarının odak noktası haline getirebilir.
Gelişmiş Teknoloji ve Eski Belgelerin İzinde
Araştırmanın temel dayanağı, 1909 yılından kalma eski bir Alman belgesinde yer alan “Sławoborze yakınlarındaki terk edilmiş yerleşim” ifadesi oldu. İnsan gözünün yoğun orman örtüsü nedeniyle fark edemediği detaylar, dronlara entegre edilen LiDAR (Işık Tespit ve Uzaklık Ölçümü) teknolojisi sayesinde tespit edildi. Bu gelişmiş sistem, toprağın altındaki anomalileri tarayarak sur kalıntılarını, at nalı formundaki hendekleri ve savunma hatlarını net bir şekilde ortaya çıkardı.
400 Metal Eser ve Nadir Roma Sikkeleri
Arkeolog Piotr Wroniecki liderliğindeki ekip, bölgede yaptıkları ön incelemelerde 400’den fazla metal parçayı toprak altından çıkardı. Buluntular arasında sadece günlük yaşama ait kap kacaklar değil; kemer tokaları, ortaçağ sikkeleri ve hatta Pomeranya Dükü II. Barnim dönemine ait, 13. yüzyıl Roma’sından kalma nadir sikkeler yer alıyor. Yaklaşık 6 hektarlık devasa bir araziye yayılan bu yerleşimde tam 1.500 farklı yapı anomalisi belirlendi. Bu veriler, yeraltında koca bir pazar yerinin ve ana caddelerin hala bozulmadan korunduğuna işaret ediyor.
Kuruldu ve Bir Anda Yok Oldu: Neden?
Yapılan radyokarbon testleri, Stolzenberg adındaki bu kentin 13. yüzyıl sonu ile 14. yüzyıl başı arasında kurulduğunu kanıtlıyor. Alman hukukuna göre planlanmış tipik bir ortaçağ kenti görünümündeki yerleşim, muhtemelen stratejik bir sınır karakolu olarak inşa edilmişti. Ancak kentin ömrü oldukça kısa sürdü. 19. yüzyıl kayıtlarında artık “ölü bir kent” olarak anılan Stolzenberg’in gerçek kurucularının Brandenburg markgrafları mı yoksa Kamień piskoposları mı olduğu bilim dünyasında hala büyük bir tartışma konusu olmaya devam ediyor.
Bir Sonraki Hedef: Kayıp Kilise ve Mezarlık
1291 yılına ait tarihi belgeler, bu bölgede bir kilise ve mezarlığın varlığından söz ediyor. Araştırmacılar, bu dini alanların lokasyonunun belirlenmesinin, kentin neden bu kadar hızlı terk edildiğine dair en somut kanıtları sunacağını düşünüyor. Salgın hastalıklar, savaşlar veya ekonomik çöküş gibi ihtimaller üzerinde duran ekip, toprağa zarar vermeyen “invaziv olmayan” yöntemlerle kentin eksiksiz haritasını çıkarmak için çalışmalarını sürdürüyor.
