Uluslararası Tiyatro Enstitüsü (ITI) öncülüğünde kutlanan 27 Mart Dünya Tiyatro Günü dolayısıyla yayınlanan bildirilerde, tiyatronun birleştirici etkisi, toplumsal meseleler ve savaşın yıkıcı doğasına karşı duruşu ön plana çıktı. Bu yıl uluslararası mesajı sinema ve tiyatronun dev ismi Willem Dafoe hazırlarken, ulusal bildiriyi ise usta sahne tasarımcısı Metin Deniz kaleme aldı.
Metin Deniz: “Sanat Zamanla Savaşı Yener”
Türkiye’deki tiyatro camiasına seslenen usta sahne tasarımcısı ve yönetmen Metin Deniz, sanatın barışçıl kimliğini vurguladı. Sanatın insana özgü bir ihtiyaç olduğunu belirten Deniz, şu ifadeleri kullandı: “Sanat ve savaş birbirine karşıdır. İnsan da (insan olan) savaşa karşıdır. İnsan sanatı sever, sanata düşkündür. İnsan sanat için vardır. İnsansız sanat olmaz, sanatı olmayan bir toplum da olmaz. Tiyatro her zaman insanı sorgular. İnsandan aldığını insana verir. Sahnelenen her şey insanın kendi gerçeğidir. Kısaca, zaman içinde sanat savaşı döver.”
Sahneler Kapılarını Ücretsiz Açıyor
Kutlamalar kapsamında İBB Şehir Tiyatroları‘nda sahne alacak pek çok eser bugün izleyicilerle ücretsiz olarak buluşuyor. Programda; “Haramiler”, “Cadı Kazanı”, “Fosforlu Cevriye” ve “Köpek Kalbi” gibi farklı dönemlerin izlerini taşıyan ve çeşitli tarzlarda hazırlanan yapımlar yer alıyor.
Sadece klasik eserler değil, modern tiyatro metinleri de bu anlamlı günde sahnede olacak. Kültür merkezlerinde de benzer bir etkinlik yoğunluğu hakim. “Bir Delinin Hatıra Defteri”, “1984 Büyük Gözaltı” ve “Cumhuriyetin Dört Kadını” gibi önemli oyunlar yine ücretsiz olarak sergilenecek. Saat 20.00‘de başlayacak olan bu gösterimler, şehrin farklı bölgelerine yayılmış durumda.
‘Yerinde İzle’ Projesi Hayata Geçiyor
İstanbul Büyükşehir Belediyesi Kültür, Sanat ve Sosyal İşler Dairesi Başkanlığı (İBB Kültür), İstanbul’daki tiyatro topluluklarıyla yeni bir dayanışma modeli başlatıyor. “Yerinde İzle: Tiyatrolara Destek” adını taşıyan iş birliği programı bugün itibarıyla başlıyor.
Bu uygulama çerçevesinde, kendi sahnesi olan tiyatrolar oyunlarını sezon boyunca bir defaya mahsus olmak üzere kendi mekanlarında İBB Kültür desteğiyle sahneleyecek ve bu oyunlar etkinlik takviminde yer alacak. Proje sayesinde tiyatrolara salon kirası desteği sunulurken, sanatseverler de performansları ücretsiz izleme fırsatı yakalayacak. Asmalı Sahne, İkinci Kat, Terapi Sahne, Altkat Sanat Sahnesi, Samimi Tiyatro Sahnesi, Kats Sahne ve Şişli Tiyatrosu’nda gerçekleştirilecek oyun programlarına @ibb_kultur ve @ibbkulturetkinlikler sosyal medya hesaplarından ya da kultursanat.istanbul internet sitesinden ulaşılabilir.
Willem Dafoe: Dijitalleşmeye Karşı Gerçek Zamanlı Paylaşım
ITI tarafından bu senenin sözcüsü olarak belirlenen dünyaca ünlü aktör ve yönetmen Willem Dafoe, yayınladığı bildiride teknolojinin insanı yalnızlaştıran etkilerine dikkat çekti. Sosyal ağların kurduğu bağlantı iddiasına rağmen bireyleri birbirinden kopardığını ifade eden Dafoe, tiyatronun sağladığı “gerçek zamanlı paylaşım” vurgusuyla şunları söyledi: “İnternet sorular sorabilir ama tiyatronun yarattığı o hayret duygusunu asla yakalayamaz. Sosyal ve politik açıdan tiyatro, kendimizi ve dünyayı anlamamız için hiç bu kadar önemli ve hayati olmamıştı.”
Sanatın yozlaşmaması gerektiğinin altını çizen Dafoe, mesajına şu sözlerle devam etti: “Bir aktör ve tiyatrocu olarak, tiyatronun gücüne inanmaya devam ediyorum. Giderek daha bölünmüş, kontrolcü ve şiddet dolu hale gelen bir dünyada, tiyatrocular olarak bizim görevimiz, tiyatronun sadece eğlendirmeyi amaçlayan ticari bir girişim ya da kurumsal bir kısır gelenek muhafızı olarak yozlaşmasını önlemek; aksine insanları, toplulukları, kültürleri birbirine bağlayan ve hepsinden önemlisi, nereye gittiğimizi sorgulayan gücünü beslemektir.”
