Çanakkale’nin Çan ilçesinde bulunan Bahadırlı Köyü mevkisindeki 86 bin yıllık İnkaya Mağarası, insanlık tarihine ışık tutan çok önemli bir bulguya ev sahipliği yapıyor. Cumhurbaşkanlığı Kararlı Kazı statüsünde devam eden çalışmalarda, Paleolitik Çağ insanlarının Anadolu ve Balkanlar arasındaki göç güzergahlarını anlamlandıracak yeni veriler elde edildi.
Bölgede bu yıl gerçekleştirilen araştırmalarda teknolojiden de yararlanıldı. Termal dronlar aracılığıyla yapılan tarama faaliyetleri sayesinde, toprak altındaki katmanlar ve kayalık yapıların sınırları detaylı bir şekilde analiz edildi.
Dünya Ölçeğinde Nadir Bir Keşif: 130 Metrelik Dev Kütle
Elde edilen verileri ve yapılan saha analizlerini paylaşan Kazı Başkanı Prof. Dr. İsmail Özer, mağara içerisinde 130 metre uzunluğunda ve 30 metre genişliğinde devasa bir çakmaktaşı kütlesine ulaşıldığını açıkladı. Bu oluşumun dünya üzerinde benzerine az rastlanan bir örnek olduğunu vurgulayan Özer, şu bilgileri verdi:
“Bu kütle Paleolitik Çağ insanlarının doğrudan doğruya ham madde olarak kullandıkları kaynak ve aynı zamanda onların mağarasını da meydana getiriyor.”
Neandertaller Ham Maddeyi Müsrifçe Kullanmış
Mağarada yaşayanların, ihtiyaç duydukları ana ham madde kaynağının hemen yanı başlarında olması sebebiyle alet üretimi konusunda son derece rahat davrandıkları gözlemlendi. Normal şartlarda Neandertallerin ham maddeye ulaşmak için uzun mesafeler katettiğini ve bu yüzden ellerindeki malzemeyi son derece tasarruflu kullandıklarını belirten Prof. Dr. İsmail Özer, İnkaya sakinlerinin bu tutumunu şu sözlerle özetledi:
“Normal Neandertal davranışlarında ham maddeler çok uzak mesafelerden getirildiği için yontma taş aletler son parçasına kadar özenle kullanılır. Ancak İnkaya sakinleri kayalıklardan parçalar kopararak günlük ihtiyaçlarını karşılamış ve sonrasında bunları biraz da müsrifçe terk etmişler. Kazılarda, birkaç kilo ağırlığındaki bir çekirdeğin üzerinden tek bir yontma yapılarak öylece bırakıldığını dahi görebiliyoruz.”
Jeotermal Kaynaklar Mikro Klima Sağladı
Buzul çağı döneminde yaşayan insanların İnkaya Mağarası’nı yerleşim yeri olarak seçmelerindeki temel etkenlerden biri de çevredeki jeotermal kaynaklar oldu. Özer, bu sıcak su kaynaklarının o dönemdeki insanlar için eşsiz bir mikro klima ortamı oluşturduğuna dikkat çekti.
Çalışmaların 10’uncu sezonunu geride bıraktıklarını ifade eden Prof. Dr. Özer, önümüzdeki yıl tüm bu bilimsel bulguları içeren kapsamlı bir monograf çalışmasını yayımlamayı hedeflediklerini sözlerine ekledi.




